Re(animacja) kultury w okresie pandemii. Diagnoza strategii i uwarunkowań działań animatorów i edukatorów kultury w czasie zamknięcia instytucji edukacji i kultury w związku z epidemią Covid-19

Date of publication: 10.06.2026
Author: Anna Pietraszko, Anna Szczeblewska, Karol Wittels – Fundacja Obserwatorium, na zlecenie Mazowieckiego Instytutu Kultury
Średni czas czytania 2 minutes
print

Raport z 2020 roku

Raport przedstawia sytuację animatorów i edukatorów kultury w czasie pierwszej fali pandemii Covid-19. Badanie zostało przeprowadzone w czerwcu i lipcu 2020 roku. Opracowanie jest oparte na szerokiej bazie empirycznej: warsztatach, wywiadach indywidualnych i grupowych, ankiecie CAWI, studiach przypadku instytucji. Szczególnie interesujące jest połączenie perspektywy pracowników z perspektywą kadry zarządzającej, co w sumie daje zniuansowany obraz funkcjonowania instytucji kultury w tym okresie.

Autorzy opisują doświadczenie pracy w pierwszych miesiącach epidemii, podkreślając przede wszystkim niemal powszechne poczucie zagubienia oraz konieczność odnalezienia się w nowych warunkach. Często była to także znacząca zmiana charakteru pracy: przejście od działania bezpośrednio z ludźmi do tworzeniu materiałów online.

Jak wskazują autorzy raportu, do głównych trudności w tym okresie z perspektywy pracowników należały: konieczność pracy z domu, nauka nowych narzędzi oraz trudności z dotarciem do odbiorców, a także braki sprzętowe.

Obraz ten jest uzupełniony spojrzeniem kadry zarządczej oraz urzędników. Pozwala to na oszacowania skali „zamrożenia” działań, ale także na zdiagnozowanie trudności systemowych: niepewności finansowania, konieczności redukcji zatrudnienia (co dotyczyło przede wszystkim współpracowników, a nie osób zatrudnionych na umowy o pracę), zapewnienia warunków do realizacji nowych zadań.

Metodologia

W ramach badania zrealizowane zostały:

  • warsztat wydobywczy online z pracownikami MIK
  • 7 wywiadów grupowych online (5 FGI z animatorami i edukatorami z terenu województwa mazowieckiego oraz 2 FGI z przedstawicielami kadry zarządczej instytucji kultury),
  • 54 telefoniczne wywiady indywidualne (37 z animatorami i edukatorami z terenu województwa mazowieckiego, 11 z przedstawicielami kadry zarządczej instytucji kultury, 6 z przedstawicielami Organizatorów działalności kulturalnej),
  • 163 ankiety CAWI (87 z animatorami i edukatorami, 59 z dyrektorami, 17 z urzędnikami),
  • 3 studia przypadku.