Forum rozpoczęło się od podsumowania ostatniego roku działań Narodowego Obserwatorium Kultury, następnie prof. Marek Krajewski zaprezentował wyniki raportu „Aktywni i nieobecni. Kontekstowe badania uczestnictwa w kulturze”, przygotowanego przez zespół badawczy pod jego kierunkiem. Raport stanowi ważny głos w dyskusji o współczesnych formach uczestnictwa w kulturze i o szczególnej roli instytucji, która wyłania się z obserwowanych przemian.

W ciągu dwóch dni odbyły się cztery panele eksperckie. Poruszono m.in. temat wykorzystania badań w realizowanych politykach kulturalnych, ze szczególnym naciskiem na polityki miejskie. Eksperci i ekspertki rozmawiali także o sposobach, metodach realizacji i wykorzystywania badań w praktyce codziennej pracy. Jeden z paneli skupiał się w swojej tematyce na uczestnictwu w kulturze – jako osi realizowanych aktualnie badań. Forum zakończyło się autorskim podsumowaniem przygotowanym przez Bognę Świątkowską, prof. Mikołaja Lewickiego, Bartka Lisa oraz prof. Cezarego Obrachta-Prondzyńskiego, którzy z różnych perspektyw spojrzeli na najważniejsze wątki i pytania wybrzmiewające podczas spotkania.

Fot. Narodowe Centrum Kultury / Alina Metelytsia-Kolisnyk

Podczas Forum odbyło się również 16 sesji tematycznych, które zrealizowane zostały w 3 blokach. Poświęcone one zostały ważnym tematom, które stanowią wątki poruszane w aktualnie realizowanych badaniach w Polsce i zostały wyłonione w ramach otwartego naboru. Dużym zainteresowaniem cieszyły się sesje poświęcone lokalności, która była przedmiotem dyskusji w trzech odsłonach. Uczestników angażowały także zagadnienia związane z wykorzystaniem nowych technologii, pracą w sektorze kultury oraz wdrażaniem wyników badań do praktyki instytucji kultury.

Fot. Narodowe Centrum Kultury / Alina Metelytsia-Kolisnyk

Jednym z najważniejszych tematów przewijających się podczas Forum była zmieniająca się rola kultury i instytucji kultury. W obliczu nowych modeli uczestnictwa w kulturze, postępującej indywidualizacji oraz dynamicznego rozwoju technologii uczestnicy zastanawiali się, jak wzmacniać więziotwórczy charakter kultury i budować jej znaczenie w życiu społecznym.

Dyskusje pokazały również, jak różnorodne są współczesne metody badania kultury. Obok klasycznych metod socjologicznych coraz częściej wykorzystywane są narzędzia badań marketingowych, badania w działaniu czy badania artystyczne. Ważnym pytaniem pozostaje jednak to, jak integrować wiedzę pochodzącą z różnych źródeł i przekładać ją na użyteczne wnioski. Szczególnie istotnym wątkiem była kwestia wykorzystywania wyników badań w praktyce. Uczestnicy zwracali uwagę na potrzebę skuteczniejszego wdrażania wniosków badawczych w działalność instytucji kultury oraz procesy decyzyjne. Dyskutowano także o relacji między wynikami badań a innymi czynnikami wpływającymi na podejmowane decyzje oraz o roli badaczy w procesie wdrażania rekomendacji.

​​​​​​​Fot. Narodowe Centrum Kultury / Alina Metelytsia-Kolisnyk

Duże zainteresowanie i żywe dyskusje wzbudził temat sztucznej inteligencji. Uczestnicy zastanawiali się, w jaki sposób odpowiedzialnie wykorzystywać AI w procesach badawczych, analizie danych oraz formułowaniu wniosków, a także jakie szanse i ryzyka wiążą się z jej obecnością w sektorze kultury.

​​​​​​​Fot. Narodowe Centrum Kultury / Alina Metelytsia-Kolisnyk

Dwa dni intensywnych dyskusji, inspirujących wystąpień i nieformalnych rozmów pokazały, jak duża jest potrzeba współpracy środowisk związanych z badaniami kultury. Cieszymy się, że Forum przebiegało w atmosferze otwartości, zaangażowania i pozytywnej energii. Mamy nadzieję, że nawiązane podczas wydarzenia kontakty zaowocują nowymi partnerstwami, wspólnymi projektami i kolejnymi inicjatywami wzmacniającymi sektor kultury. Dziękujemy wszystkim uczestniczkom i uczestnikom za obecność oraz współtworzenie tego wyjątkowego spotkania. Już dziś z niecierpliwością czekamy na kolejne Forum Narodowego Obserwatorium Kultury, które odbędzie się w przyszłym roku w Gdańsku.

​​​​​​​Fot. Narodowe Centrum Kultury / Alina Metelytsia-Kolisnyk

Zachęcamy do zapoznania się z relacją fotograficzną z wydarzenia oraz do obejrzenia nagrań z 4 paneli dyskusyjnych, które odbyły się podczas Forum:

Otwarcie i prezentacja raportu „Aktywni i nieobecni”

PANEL I. Między analizą a działaniem. Badania w praktyce polityk kulturalnych

PANEL II. Długofalowe implikacje badań uczestnictwa w kulturze

PANEL III. Jak uchwycić kulturę? Rozmowa o metodach i ich zastosowaniach

PANEL IV. Autorskie podsumowania II Forum NOK