Kluczowe wyniki:

• Postawy Polaków wobec zabytków innych kultur są w przeważającej mierze pozytywne i inkluzywne – obiekty te traktowane są jako element wspólnego dziedzictwa historycznego. Wpisują się w ogólną kategorię „zabytków”, bez wyraźnego rozróżnienia ze względu na pochodzenie. Dla badanych kluczowe znaczenie ma ich wartość historyczna i kulturowa, a nie narodowość twórców.
• Większość respondentów uznaje zabytki innych kultur za „nasze” – aż dwie trzecie badanych deklaruje, że należy o nie dbać tak samo jak o zabytki polskie. Jednocześnie znacząca część badanych nie ma wyraźnie ukształtowanej opinii w tej kwestii, a postawy negatywne są rzadkie.
• W badaniu ujawnia się ograniczona znajomość zabytków innych kultur – część respondentów nie identyfikuje ich jako odrębnej kategorii, a wiedza o ich pochodzeniu jest często powierzchowna. 41% badanych deklaruje, że w ogóle nie zna takich zabytków. Natomiast najczęściej rozpoznawane są obiekty sakralne, cmentarze oraz zabytki związane z kulturą żydowską, niemiecką i rosyjską.
• Raport wskazuje na ambiwalentny stosunek do aktywnego zaangażowania w ochronę zabytków. Choć większość badanych deklaruje, że zabytki powinny być chronione, odpowiedzialność ta przypisywana jest przede wszystkim instytucjom publicznym, a gotowość udziału w działaniach społecznych jest ograniczona.
• Dalszy rozwój ochrony zabytków innych kultur zależy od skutecznego łączenia działań instytucjonalnych z budowaniem świadomości społecznej.

Metodologia:

Badanie ilościowo‑jakościowe. W części ilościowej zrealizowano N=1001 wywiadów CAPI na reprezentatywnej próbie ogólnopolskiej, a w części jakościowej przeprowadzono 8 zogniskowanych wywiadów grupowych (FGI) z mieszkańcami i pasjonatami historii w różnych grupach wiekowych i typach miejscowości.